Trên vùng núi Tây Bắc, có muôn vàn loại cây cỏ mang đặc trưng hương vị núi rừng, đa dạng và độc đáo. Những loại cây cỏ này không chỉ là những thành phần quan trọng trong nền ẩm thực địa phương nói riêng cũng như Việt Nam nói chung mà chúng còn đóng vai trò bảo tồn và phát triển bền vững văn hóa và du lịch.
Ở bài viết này, shop Hạt Dổi Rừng sẽ giới thiệu về Thảo Quả, được mệnh danh là “nữ hoàng gia vị” của vùng núi Tây Bắc, không thể thiếu trong các món ăn nổi tiếng trong ẩm thực Tây Bắc. Bên cạnh đó Thảo quả còn là phương thức cổ truyền quý báu của Việt Nam ta.
Giới thiệu về cây thảo quả
Thảo quả là cây thảo quý, sống lâu năm tại các núi phía bắc Việt Nam, hay còn được gọi với các tên khác như đò ho, mạc hâu, tò ho,..thuộc họ gừng.
Cây thảo quả trưởng thành cao từ 2-3m, thân rễ có hình củ gừng, nhiều đốt. Hoa có màu đỏ cam, mọc thành chùm. Khi ra quả, quả thuôn dài màu nâu đỏ, ăn có vị ngọt đắng đan xen, hơi cay nồng và đặc biệt chứa nhiều dưỡng chất tốt cho cơ thể.
Hạt là phần được sử dụng nhiều nhất ở cây thảo quả. Vào mùa đông, người dân thường đi hái thảo quả chín, đem về phơi hoặc sấy khô. Khi dùng thì đạp bỏ vỏ ngoài để lấy hạt.
Cũng có nơi lại dùng cám gạo hòa với nước cho sền sệt, đem bao chung quanh quả, đem nướng cho cháy lớp cám gạo rồi mới đập bỏ vỏ ngoài để lấy hạt dùng.
Thảo quả còn được sử dụng như một loại thuốc đông y vì chúng có tính ấm, khi tán thành bột để uống sẽ có tác dụng trừ đờm, làm ấm bụng, giúp kích thích ăn ngon miệng. Loại hạt này là một đặc sản còn có thể chữa nôn mửa, ngực bụng trướng đau và hỗ trợ chữa ho…
Cách sử dụng thảo quả
Thảo quả cũng kết hợp vô cùng ăn ý cùng các nguyên liệu và gia vị khác. Đơn cử như món nước dùng của phở bò, hỗn hợp hồi, quế, thảo quả, hành củ và gừng đem nướng rồi cho vào nồi nước ninh xương chính là bí quyết giúp cho nước dùng của món phở bò dậy mùi thơm quyến rũ. Nếu thiếu đi những vị này, món phở bò sẽ thiếu đi phân nửa sự hấp dẫn thơm ngon.
Ngoài ra, thảo quả cũng là một thứ gia vị không thể thiếu của nhiều món ăn khác như bò sốt vang hay thịt bò hầm…
Sơ chế, chế biến khi nấu ăn
Khi sơ chế thảo hạt thảo quả mới mua bạn nên rửa sơ qua chúng với nước. Trước khi chế biến, tiến hành bóc lớp vỏ bên ngoài và đập dập nhẹ phần hạt. Mùi hương thơm nồng sẽ toả ra mạnh mẽ và lưu lại đậm đà hơn trong từng món ăn của bạn.
Pha trà, sắc nước
Liều lượng: Lấy 7-10g quả khô rồi rửa sơ qua. Hãm cùng 400-500ml nước sạch tuỳ vào khẩu vị đậm nhạt, uống hết ngay trong ngày. Có thể dùng riêng để trà vị nguyên bản hoặc phối hợp cùng các gia vị thảo dược khác theo hướng dẫn của chuyên gia.
Một số lưu ý khi lưu trữ và bảo quản thảo quả:
- Nên đặt thảo dược trong lọ kín khi chưa dùng đến ở những nơi khô ráo, thoáng mát, ánh sáng vừa phải. Nhiệt độ thích hợp nhất từ khoảng 22-30 độ C.
- Không nên tiếp tục sử dụng khi thấy nguyên liệu đã có dấu hiệu hư hại, ẩm mốc.
Tác dụng của thảo quả đối với sức khỏe
Theo các nghiên cứu của chuyên gia dinh dưỡng, thảo quả lọt top đầu các loại thảo dược có nhiều hàm lượng chất dinh dưỡng nhất trong các gia vị dùng trong ẩm thực.
Các thành phần dinh dưỡng được tìm thấy trong thảo quả bao gồm vitamin C, protein, chất xơ, carbohydrate niacin, thiamin, pyridoxine. Bên cạnh đó trong quả còn chứa các loại khoáng chất như canxi, sắt, đồng kẽm, phốt pho, magie, tinh dầu, mangan…vô cùng có lợi cho sức khỏe con người.
Dưới đây là những công dụng của thảo quả đối với sức khỏe con người
- Làm đẹp cho chị em phụ nữ: Trong thảo quả chứa nhiều các thành phần vitamin C và mangan có tác dụng rất tốt trong quá trình chống lão hóa và làm da dẻ căng mịn hồng hào
- Hỗ trợ tiêu hóa: các hợp chất trong thảo quả giúp kiểm soát acid trong dạ dày, kích thích bài tiết các dung dịch trong dạ dày và ruột giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh dạ dày và rối loạn tiêu hóa.
- Chữa đau họng: Thảo quả có vị cay nóng vì thế rất tốt cho các bệnh như hen suyễn, viêm phế quản, long đờm, giảm đau họng.
- Giải độc cơ thể: Theo kết quả nghiên cứu khoa học, thảo quả tác động tích cực đến các bộ phận gan và thận, giúp một phần loại bỏ, thanh lọc các độc tố ra ngoài cơ thể.
- Tăng cường hệ miễn dịch: Nhờ các đặc tính kháng khuẩn và chống viêm có trong thảo quả, nó giúp tăng cường hệ miễn dịch cho cơ thể. Giúp phòng chống và đẩy lùi được nhiều mầm bệnh có hại cho sức khỏe.
>>> Tìm hiểu: Cơm Lam Tây Bắc
